Gdy cała Polska ponownie zaczyna grać, darmowa platforma streamingowa ARTE.tv udostępnia film dokumentalny zatytułowany „WOŚP: Największa impreza charytatywna w Polsce”. Reportaż opowiada o fenomenie WOŚP – fundacji, która od ponad trzech dekad łączy miliony ludzi wokół prostego, a zarazem potężnego gestu: pomagania. Orkiestra stała się jednym z najważniejszych zjawisk społecznych w Polsce. W tym roku zagra pod hasłem „Zdrowe brzuszki naszych dzieci” – celem jest diagnostyka i leczenie chorób przewodu pokarmowego u najmłodszych pacjentów.
– Działanie Fundacji Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy jest chyba najbardziej udokumentowanym medialnie działaniem organizacji pozarządowej. Same relacje z dnia Finału, które niezmiennie od ponad trzech dekad oglądamy w największych stacjach telewizyjnych w Polsce są tego najlepszym dowodem. Od lat także wielu dziennikarzy nie tylko z polskiego rynku medialnego, ale pracujących ze światowymi agencjami, także zwrócili uwagę na ten fenomen, chcąc spojrzeć na niego swoimi oczami i ocenić go po swojemu. Takim dokumentem o Orkiestrze jest także świetnie zrobiony reportaż Arte.tv, który także nam, organizatorom, bardzo dużo mówi, jak to, co robimy, odbierane jest przez ludzi z innych krajów. Ten dokument o ubiegłorocznych działaniach Fundacji WOŚP pokazuje jedno – we wszystkich takich inicjatywach, bez względu na szerokość geograficzną, potrzeba, aby uzyskać tak wspaniały efekt swoich działań, podobnych stymulatorów, jakimi są działanie ludzi poprzez przyjaźń, miłość, wzajemną tolerancję, otwartość na innych, to wszystko co nazywamy empatią. I co często okazuje się niezwykle trudne. Ale co często uwidacznia również, że, na samym końcu, wszyscy na świecie jesteśmy ulepieni z tej samej gliny i potrzebujemy tego samego – empatii. Jurek Owsiak, Prezes Zarządu Fundacji Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy
WOŚP – FENOMEN SPOŁECZNY BEZ GRANIC
Reportaż pokazuje Finał WOŚP jako zjawisko znacznie wykraczające poza jednodniową zbiórkę. Kamera towarzyszy wolontariuszom na ulicach miast, zagląda do oficjalnego biura Fundacji, a także do Polaków mieszkających za granicą – m.in. w Niemczech, gdzie Finał świętowany jest równie intensywnie, np. poprzez wspólne morsowanie w lodowatej wodzie połączone ze zbiórką datków i licytacją. To obraz Orkiestry jako wspólnoty – rozproszonej geograficznie, ale połączonej ideą.
JUREK OWSIAK – SERCE, GŁOS I POCZĄTEK
Jednym z najważniejszych wątków reportażu są rozmowy z Jurkiem Owsiakiem – pomysłodawcą i prezesem Fundacji, który powraca pamięcią do początków. Z jednorazowego telewizyjnego happeningu w 1993 roku narodziła się inicjatywa, która przez 33 lata zebrała blisko 2,6 miliarda złotych i kupiła prawie 81 tysięcy urządzeń medycznych dla publicznych placówek ochrony zdrowia. Owsiak mówi nie tylko o sukcesie, ale też o odpowiedzialności, jaką niesie za sobą zaufanie milionów darczyńców – w Polsce i poza jej granicami.
ZAUFANIE I TRANSPARENTNOŚĆ
Film pokazuje kulisy zbiórki, widzimy charakterystyczne tekturowe puszki z czterema zabezpieczającymi paskami – tylko takie są później otwierane przez komisje liczące pieniądze. To drobny, ale wymowny detal, który buduje wiarygodność. Dokument przypomina też o ogromnej skali wydarzenia: około 120 tysięcy wolontariuszy, blisko 1700 sztabów, setki aukcji, licytacji i wydarzeń sportowych – od koncertów po bieg „Policz się z cukrzycą”, dzięki któremu fundowane są pompy insulinowe, także dla kobiet w ciąży.
SERDUSZKO, KTÓRE ZNA KAŻDY POLAK
Czerwone serduszko WOŚP – symbol rozpoznawalny niemal przez wszystkich Polaków – jest obecne w reportażu jako znak wspólnoty i osobistego udziału. Warto wspomnieć także o Złotych Serduszkach, licytowanych podczas Finałów od 1994 roku, które powstają ze złota przekazanego do puszek w poprzednich latach. Te niewielkie, ważące około 4,5 grama serca – wykonywane ze złota przez Mennicę Polską, oznaczane numerem i datą Finału – stały się jednym z najbardziej prestiżowych symboli społecznego zaangażowania. Choć ich materialna wartość jest symboliczna, podczas Finałowych licytacji osiągają kwoty sięgające setek tysięcy, a nawet ponad miliona złotych – jak podczas 33. Finału, gdy jedno z nich zostało wylicytowane za 1,3 mln i wyruszyło w wyjątkową, symboliczną podróż w kosmos. W tle materiału pojawiają się także obrazy realnych efektów pomocy: nowoczesne baseny do rehabilitacji, sprzęt z charakterystycznym sercem WOŚP w szpitalach oraz aparatura ratująca życie noworodków i wcześniaków.
SPOŁECZNE NAPIĘCIA I CIĘŻAR ODPOWIEDZIALNOŚCI
Twórcy nie unikają trudniejszych tematów. W reportażu zarysowany został wątek hejtu i nienawiści, często podsycanych przez skrajne środowiska polityczne, z jakimi od lat mierzy się Fundacja Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Wspomniany jest także tragiczny atak na prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza podczas Finału w 2019 roku – wydarzenia, po którym bezpieczeństwo imprez zostało znacząco wzmocnione, a przed biurem Fundacji stale obecna jest policja. To kontekst, który pokazuje, jak krucha bywa przestrzeń dobra – i jak wiele wysiłku wymaga jej ochrona.
DO KOŃCA ŚWIATA I JEDEN DZIEŃ DŁUŻEJ
Reportaż „WOŚP: Największa impreza charytatywna w Polsce” to zapis finałowych wydarzeń, a także portret idei, która na stałe wpisała się w polską kulturę. WOŚP od lat udowadnia, że solidarność może mieć realny, mierzalny wymiar – od oddziałów neonatologii po onkologię i hematologię dziecięcą, dla których grano podczas 33. Finału, zakończonego rekordową kwotą 289 068 047,77 zł. Dokument dostępny bezpłatnie na ARTE.tv pozwala spojrzeć na Orkiestrę z bliska – zobaczyć emocje, organizacyjny wysiłek i sens hasła, które Polacy powtarzają od lat: „Do końca świata i jeden dzień dłużej”. Przypomina ono o niekończącej się solidarności i zaangażowaniu symbolizującym, że pomoc nie ma granic czasowych. To opowieść, która udowadnia, że największa siła WOŚP tkwi nie w liczbach, lecz w ludziach.